Na cyfrowo w pracowni RTG

Inwestycja w ucyfrowienie pracowni RTG to koszty idące w setki tys. zł i to zarówno jeżeli weźmiemy pod uwagę ucyfrowienie pośrednie, jak i zakup nowoczesnego aparatu. Wiele placówek w szczególności prywatnych decyduje się na ten krok ze względu na jakość obrazowania i oszczędności, wynikające z rezygnacji z tradycyjnych zdjęć rentgenowskich. Poza tym cyfrowe badania stają się standardem w nowoczesnej medycynie.

Andrzej Wieczorek, country sales director w Agfa HealthCare podkreśla, że sprawnie działające ucyfrowienie, to nie tylko obraz, ale i cyfrowy opis zintegrowany z konkretnym badaniem. Jego zdaniem w sytuacji nawet najmniejszego szpitala absolutne minimum wyposażeniowe, to  ucyfrowienie podstawowej metody obrazowej czyli RTG, system PACS (system archiwizacji i dystrybucji obrazów medycznych), do którego należy podłączyć wszystkie inne cyfrowe urządzenia obrazowe jak USG, TK, MR, zintegrowany z PACS system RIS oraz minimum jedna stacja diagnostyczna z dwoma monitorami monochromatycznymi i trzecim  monitorem do opisów RIS.

Dariusz Marczakowski, specjalista ds. produktów w Carestream Health, zauważa, że na rynku dostępna jest szeroka gama standartowych skanerów, zaczynając od małych, które można ustawić na biurku, do bardzo dużych, które mogą obsługiwać nawet kilka aparatów RTG w tym samym czasie. Według niego aby dobrać odpowiedni sprzęt należy uwzględnić szereg czynników. Wymienia wśród nich wielkość szpitala/przychodni - co za tym idzie liczbę wykonywanych badań na dobę, czy liczbę aparatów RTG do ucyfrowienia i ich położenie w szpitalu/przychodni. Dodaje, że istotne jest ustalenie, czy placówce potrzebny jest zakup tylko skanerów, czy też systemu PACS.

Wiesław Klatt z Philips Polska z kolei tłumaczy od czego uzależniona jest skala inwestycji w cyfrowy aparat RTG. Jak podkreśla na ostateczny koszt inwestycji  wpływ ma decyzja o wyborze rozwiązania, które będzie najlepsze dla danej placówki.

- Wiele pracowni bądź szpitali decyduje się na ucyfrowienie pośrednie, czyli wyposażenie posiadanego aparatu standardowego w kasety z czytnikami, które zamieniają sygnał analogowy na cyfrowy. Takie rozwiązanie jest wprawdzie tańsze, niż inwestycja w zupełnie nowy aparat, lecz nie zawsze jest najlepszym wyborem – uważa Klatt.

Zdaniem Marka Witulskiego, eksperta z firmy Siemens koszty zakupu cyfrowych aparatów RTG uzależnone są w pierwszej kolejności od rodzaju aparatu. Rozróżnie kilka typów sprzętu: kostny, uniwersalny, do wykonywania prześwietleń, do wykonywania prześwietleń i zdjeć klasycznych jednopłaszczyznowy lub dwupłaszczyznowy. Oczywiście cena jest uzależniona również od zaawansowania aparatu, czyli rodzaju detektora (wbudowany, mobilny na kablu, bezprzewodowy), liczby detektorów, liczby płaszczyzn towarzyszacego systemu obróbki i przechowywania obrazów (np. liczby  i rodzaju konsol)

Koszty ucyfrowienia

- Z jednoslotowym skanerem CR, jak np. CR 30-X Agfa HealthCare i prostym systemem RIS/PACS zaczynamy od kwoty około 300 tys. zł netto – informuje Andrzej Wieczorek. Jego zdaniem koszty skomplikowanego procesu ucyfrowienia mogą dochodzić nawet do  kilku mln zł. - W przypadku rozbudowanej instalacji zawierającej wiele skanerów i aparatów DR, stacji diagnostycznych oraz z rozbudowanym systemem RIS dla dużego szpitala – dodaje.
Jego zdaniem jeśli chce się mieć dodatkowe korzyści, wynikające z eliminacji wielokrotnego ręcznego wprowadzania danych pacjenta i ogólnoszpitalną dostępność uzyskanych wyników obrazowych oraz opisów, to należy również przewidzieć koszt integracji systemu RIS z ogólnoszpitalnym systemem HIS. Chodzi przynajmniej o umożliwienie spływu zlecenia określonego badania diagnostycznego z HIS do RIS, bez konieczności ręcznego wprowadzania danych pacjenta do systemu RIS. Ważna jest też dostępność zatwierdzonego opisu badania diagnostycznego w systemie HIS. Według Wieczorka docelowo pożądana jest głębsza integracja RIS i HIS, zapewniająca dodatkowo automatyczną aktualizację poprawek danych pacjenta wprowadzanych w HIS w systemie RIS, widoczność w HIS zmiany statusu badania w systemie RIS (badanie zlecone, rozpoczęte, zakończone, opisane, zatwierdzone), dostęp do przeglądarki obrazów systemu PACS z poziomu aplikacji ogólnoszpitalnej HIS (tzw. integracja EPR).
- Niestety, choć integracja taka odbywa się standardowym i otwartym protokołem HL 7, niektórzy dostawcy systemów HIS dają "zaporowe" ceny na taką integrację z "nie-swoimi" systemami RIS/PACS, co powoduje, że w wielu projektach albo nie starcza budżetu na tę użyteczną integrację, albo szpital jest zmuszony wybrać znacznie gorsze funkcjonalnie rozwiązanie RIS/PACS, bo tylko takie mieści się w budżecie razem z kosztami integracji HIS-RIS – zauważa Andrzej Wieczorek.
Zdaniem Dariusza Marczakowskiego z Carestream ucyfrowienie anlogowego RTG jest krokiem pośrednim do technologii w pełni cyfrowej. - Niewątpliwie zakup w pełni cyfrowego urządzenia wiaże się z wydatkiem od 800 tys. zł, natomiast urządzenia umożliwiające ucyfrowienie pośrednie to wydatek od około 300 do 700 tys. - zauważa Marczakowski.

Według niego doskonałą alternarywą dla osób zastanawiających się nad ucyfrowieniem jest bezprzewodowy detektor DRX-1 o formacie standartowej kasety RTG, który można używać do każdego analogowego sprzętu.  - Można go nawet przekładać z jednego urządzenia na drugie np. rano wykorzystywać w pracowni, a po południu przenieść do RTG przyłóżkowego i zrobić cyfrowe badania pacjentom na oddziale – podkreśla Dariusz Marczakowski.

Co z aparatami cyfrowymi?

Jak informuje Marek Witulski główne składowe kosztowe projektu przystosowania pracowni RTG do korzystania z aparatu cyforwego to: zakup aparatu; przystosowanie pomieszczeń; ochrona radiologiczna; przygotowanie infrastruktury; instalacja aparatu; szkolenie personelu; integracja z innymi systemami.
Wiesław Klatt tłumaczy, że szpitale i pracownie, decydujące się na zakup aparatów w stu procentach cyfrowych, mają możliwość wyboru pomiędzy kilkoma rozwiązaniami o bardzo dobrych parametrach technicznych, ale zróżnicowanych cenowo.

- Przykładowo, oferowany przez Philips aparat rentgenowski Essenta DR Compact zapewnia w pełni cyfrowy obraz w ekonomicznej cenie, wynikającej m. in. z faktu, że część funkcji nie jest w pełni automatyczna – mówi Wiesław Klatt. W tym modelu przykładowo, ruchy ramienia U są wykonywane ręcznie.

- Z drugiej strony, zaawansowane, w pełni automatyczne systemy segmentu premium, oferowane są również w wielu konfiguracjach, w zależności od rodzaju pracowni – dodaje Klatt. Tłumaczy, że placówki mają do wyboru np: rozwiązanie ,,Emergency room” - model bez stołu, z cyfrowym detektorem bezprzewodowym, który znajdzie zastosowanie na izbie przyjęć, po tzw. rozwiązanie ,,High performance room” - aparat ze stołem, ścianką oraz bezprzewodowym detektorem do przeprowadzania badań w pracowniach radiologicznych.

Przykładowy projekt Agfa HealthCare

System IMPAX 6 Agfa HealthCare wdrożony w Szpitalu Uniwersyteckim w Krakowie, to zaawansowany system do archiwizacji i dystrybucji badań. Jak podkreśla Andrzej Wieczorek, country sales director w Agfa HealthCare, jest to największy system PACS w Polsce, archiwizujący rocznie 37 mln obrazów diagnostycznych. Architektura sprzętowa to serwery kasetowe, zaawansowana macierz dyskowa oraz biblioteka taśmowa LTO do archiwizacji długoterminowej i tworzenia kopii bezpieczeństwa. Jak tłumaczy Wieczorek zamawiający w wyjątkowy sposób zadbał o bezpieczeństwo danych - tworzone automatycznie na taśmach LTO kopie będą przechowywane w specjalnym, ognioodpornym sejfie dedykowanym do magazynowania nośników danych.
System wdrożony w Szpitalu Uniwersyteckim w Krakowie jest w pełni skalowalny i będzie mógł rosnąć wraz ze wzrostem potrzeb archiwizacyjnych jednostki. Wdrożenie obejmuje również 25 szt. stacji diagnostycznych, a także Radiologiczny System Szpitalny (RIS), zintegrowany z posiadanym przez Szpital, Szpitalnym Systemem Informacyjnym (HIS).

Przykładowy projekt Carestream Helath:

Dariusz Marczakowski, specjalista ds. produktów w Carestream Health, podkreśla, że w Polsce jest około kilkuset placówek które zkupiły sprzęt Kodaka (Obecnie po zmianie marki jest to właśnie Carestream Health). Przykładem może być szpital ortopedyczny im. Prof. A. Grucy, CMKP w Otwocku, w którym wdrożony został zarówno system PACS z bardzo bogatą funkcjonalnością opracowywaną od wielu lat, jak i urządzenia do ucyfrowienia kilku aparatów RTG . System CR975 wykorzystywany jest tam równocześnie do ucyfrawiania zdjęć z dwóch aparatów, ponieważ pracownie położone są obok siebie. Natomiast system CR850 znajduje się w pracowni przy Izbie Przyjęć. Wykonane zdjęcia dostępne są dla wszystkich lekarzy w szpitalu dzięki wdrożonemu systemowi Carestream PACS w wersji 11.0,  który wspiera także badania tomograficzne, USG i MRI.

Przykładowy projekt  Philips Healthcare

Najnowszym projektem realizowanym przez Philips Healthcare w Polsce jest dostarczenie specjalistycznego sprzętu do nowo powstającej placówki medycznej iMed24 w Krakowie, mieszczącej się w siedzibie spółki Comarch. Otwarcie lecznicy planowane jest na jesień b.r. Oprócz tomografu komputerowego i rezonansu magnetycznego, Philips dostarczy do nowej placówki także kostno-płucny cyfrowy aparat RTG oraz cyfrowy Mammograf ze stacją diagnostyczną.